बायोगॅस
बायोगैस (Biogas) क्या है?
बायोगॅस हा शेण, स्वयंपाकघरातील ओला कचरा, शेतीतील सेंद्रिय अवशेष आणि इतर जैविक पदार्थांपासून तयार होणारा नैसर्गिक व पर्यावरणपूरक वायू आहे.
ऑक्सिजन नसलेल्या बंद टाकीत (डायजेस्टर) सूक्ष्मजीव या पदार्थांचे विघटन करतात आणि त्यातून बायोगॅस तयार होतो.
बायोगॅसची रचनामिथेन (CH₄) – 50% ते 70%कार्बन डायऑक्साइड (CO₂) – 30% ते 45%इतर वायू – 1% ते 5%बायोगॅसचे उपयोगस्वयंपाकासाठीपाणी गरम करण्यासाठीवीज निर्मितीसाठीदिवे लावण्यासाठीलहान उद्योगांमध्ये इंधन
म्हणूनबायोगॅसचे फायदेस्वच्छ आणि पर्यावरणपूरक इंधन.
लाकूड, कोळसा आणि एलपीजीवरील खर्च कमी होतो
.शेण व ओल्या कचऱ्याचा योग्य उपयोग होतो.
प्रदूषण कमी होते.
बायोगॅस तयार झाल्यानंतर उरणारे स्लरी हे उत्कृष्ट सेंद्रिय खत असते.
बायोगॅसचे तोटेसुरुवातीला प्लांट उभारण्यासाठी खर्च येतो.
नियमित शेण किंवा सेंद्रिय कचरा लागतो.
देखभाल करावी लागते.
थंड हवामानात गॅसचे उत्पादन कमी होऊ शकते.
निष्कर्षबायोगॅस हा स्वस्त, सुरक्षित आणि पर्यावरणपूरक ऊर्जा स्रोत आहे.
ग्रामीण भागात शेण व सेंद्रिय कचऱ्याचा उपयोग करून इंधन आणि उत्तम सेंद्रिय खत मिळवण्यासाठी बायोगॅस प्लांट अत्यंत उपयुक्त ठरतो.
