बांधकामामध्ये विटा ठरावीक पद्धतीने एकमेकांवर रचून भिंत तयार केली जाते
. या पद्धतीला विटांची रचना किंवा Brick Bond म्हणतात. योग्य रचनेमुळे भिंतीला मजबुती आणि स्थिरता मिळते.
१. स्ट्रेचर बॉण्ड
विटांची लांब बाजू बाहेरच्या बाजूला दिसते.
साधारणपणे अर्ध्या विटांच्या भिंतीसाठी वापरतात.
बांधकाम करणे सोपे आणि जलद असते.
२. हेडर बॉण्ड
विटांची छोटी बाजू बाहेर दिसते.
जाड भिंती आणि विशिष्ट प्रकारच्या बांधकामासाठी वापर केला जातो.
भिंतीची मजबुती चांगली मिळते.
३. इंग्लिश बॉण्ड
स्ट्रेचर आणि हेडरचे थर आलटून-पालटून रचले जातात.
ही सर्वात मजबूत आणि मोठ्या प्रमाणावर वापरली जाणारी रचना आहे.
भार सहन करणाऱ्या भिंतींसाठी उपयुक्त.
४. फ्लेमिश बॉण्ड
प्रत्येक थरामध्ये एक स्ट्रेचर आणि एक हेडर आलटून-पालटून येतात.
दिसायला आकर्षक असल्यामुळे सजावटीच्या भिंतींसाठीही वापरतात.
यासाठी विटांची अचूक मांडणी आवश्यक असते.
५. स्टॅक बॉण्ड
सर्व विटा एकाच उभ्या रेषेत रचल्या जातात.
भार सहन करण्याची क्षमता तुलनेने कमी असते.
मुख्यतः विभाजनाच्या किंवा सजावटीच्या भिंतींसाठी वापरतात.
विटांची रचना करताना काळजी
विटा शक्यतो समान आकाराच्या आणि चांगल्या दर्जाच्या असाव्यात.
विटांमधील सिमेंट-मोर्टारचे सांधे योग्य जाडीचे ठेवावेत.
उभे सांधे एकाच रेषेत येणार नाहीत, याची काळजी घ्यावी.
भिंत रचताना प्लंब बॉब आणि लेव्हल वापरून सरळपणा तपासावा.
विटांना आवश्यकतेनुसार पाणी देऊन त्यांचा योग्य प्रकारे वापर करावा.
निष्कर्ष: योग्य विटांची रचना केल्यामुळे बांधकामाची मजबुती, स्थिरता, टिकाऊपणा आणि दिसणे सुधारते.
