1. आर्क वेल्डिंग म्हणजे काय?
दोन धातूंचे तुकडे जोडण्यासाठी इलेक्ट्रोड आणि धातू यांच्यामध्ये विद्युत आर्क (Electric Arc) निर्माण केला जातो.
या आर्कमधून निर्माण होणाऱ्या उष्णतेमुळे धातू वितळतो आणि थंड झाल्यावर मजबूत जोड तयार होतो.
या प्रक्रियेला आर्क वेल्डिंग म्हणतात.
2. आर्क वेल्डिंगची मुख्य
साध नेवेल्डिंग इलेक्ट्रोडइलेक्ट्रोड
होल्डरअर्थ क्लॅम्पवेल्डिंग केबलवेल्डिंग हेल्मेट/गॉगल्सहातमोजेएप्रन व सेफ्टी शूजवायर ब्रशचिपिंग
3. आर्क वेल्डिंगचे प्रमुख SMAW
– Shielded Metal Arc WeldingMIG WeldingTIG Submerged
Arc Welding
(SAW)Flux-Cored ArcWelding
(FCAW)
4. आर्क वेल्डिंगची कार्यपद्धतीजोडायचे धातू स्वच्छ केले जातात
.धातू योग्य स्थितीत ठेवून क्लॅम्प केला जातो.
योग्य इलेक्ट्रोड निवडला जातो.
मशीनचा योग्य करंट सेट केला जातो.
इलेक्ट्रोड आणि वर्कपीस यांच्यामध्ये आर्क निर्माण केला जातो.
आर्कच्या उष्णतेमुळे धातू व इलेक्ट्रोड वितळतात.
वितळलेला धातू जोडाच्या ठिकाणी जमा होतो.
तो थंड झाल्यावर मजबूत वेल्ड तयार होते.
वेल्डवरील स्लॅग चिपिंग हॅमर व वायर ब्रशने साफ केला जातो
.5. आर्क वेल्डिंगचे फायदे
मजबूत मिळतो.
उपकरणे तुलनेने सोपी असतात.
विविध धातूंवर वापरता येते.
बाहेरच्या ठिकाणीही वापरता येते.
लहान-मोठ्या कामांसाठी उपयोगी.
दुरुस्तीच्या कामात मोठ्या प्रमाणावर वापरले जाते.
6. तोटेधूर आणि वेल्डिंग फ्यूम तयार होतात.
योग्य कौशल्य आवश्यक असते.
वेल्डिंगनंतर स्लॅग साफ करावा लागतो.
चुकीच्या सेटिंगमुळे वेल्डमध्ये दोष निर्माण होऊ शकतात.
डोळे व त्वचेचे संरक्षण आवश्यक आहे.
7. आर्क वेल्डिंगचे उपयोगलोखंडी गेट व ग्रिलमशीनचे भागवाहनांची दुरुस्तीपाइप
व स्ट्रक्चरपूल
व औद्योगिक संरचनाशेतीची उपकरणेबांधकाम क्षेत्रातील लोखंडी कामे8. सुरक्षिततावेल्डिंग करताना वेल्डिंग हेल्मेट, हातमोजे, एप्रन आणि सेफ्टी शूज वापरणे आवश्यक आहे.
कामाच्या ठिकाणी योग्य वायुवीजन ठेवावे आणि ज्वलनशील वस्तू आर्कपासून दूर ठेवाव्यात.
मशीन, केबल आणि अर्थिंगची स्थिती कामापूर्वी तपासावी.
थोडक्यात:
आर्क वेल्डिंग ही विद्युत आर्कच्या उष्णतेचा वापर करून दोन धातूंना कायमस्वरूपी जोडण्याची महत्त्वाची वेल्डिंग प्रक्रिया आहे.
