बायोगॅस आणि शेगडी दुरुस्ती
1. प्रस्तावना:
बायोगॅस हा शेण, स्वयंपाकघरातील जैविक कचरा इत्यादींपासून तयार होणारा इंधन वायू आहे. बायोगॅस शेगडीचा योग्य वापर आणि वेळेवर दुरुस्ती केल्यास इंधनाची बचत होते.
2. उद्देश:
- बायोगॅस शेगडीची रचना समजून घेणे.
- शेगडीतील बिघाड शोधणे.
- शेगडीची स्वच्छता व दुरुस्ती करणे.
- गॅस गळती तपासणे.
3. कुठे वापरतात:
घरगुती स्वयंपाक, शेतातील बायोगॅस प्लांट, गोठे व ग्रामीण भागातील स्वयंपाकासाठी.
4. आवश्यक साहित्य:
पाना, स्क्रूड्रायव्हर, प्लायर, ब्रश, साबणाचे पाणी, नवीन रबर पाईप/क्लॅम्प, बर्नर व नोजल.
5. दुरुस्तीची पद्धत:
बायोगॅस प्लांट → गॅस पाईप → वाल्व → शेगडी → बर्नर → ज्योत
- गॅसचा पुरवठा बंद करावा.
- पाईप व जोडणी तपासावी.
- साबणाच्या पाण्याने गॅस गळती तपासावी.
- बर्नर व नोजल स्वच्छ करावे.
- खराब पाईप, क्लॅम्प किंवा भाग बदलावा.
- जोडणी व्यवस्थित करून शेगडीची ज्योत तपासावी.
6. सुरक्षा:
गॅस गळती जाणवल्यास शेगडी पेटवू नये, विद्युत स्विच चालू/बंद करू नये आणि परिसर हवेशीर करावा.