निर्धूर चूल म्हणजे काय ?
इंधन जाळताना तयार होणारा धूर धूरनलिकेद्वारे बाहेर सोडणाऱ्या सुधारित चुलीला निर्धूर चूल म्हणतात. या चुलीमुळे स्वयंपाकाच्या जागेत धूर कमी राहतो.
आवश्यक साहित्य :
- लोखंडी चूल
- धूर नलिका/चिमणी
- लोखंडी जाळी किंवा स्टँड
- लाकूड किंवा इतर योग्य जैविक इंधन
- भांडे
चुलीचे प्रमुख भाग :
- लोखंडी बॉडी – चुलीची मुख्य संरचना.
- इंधन ठेवण्याची जागा – लाकूड किंवा इतर इंधन ठेवण्यासाठी.
- हवा प्रवेशमार्ग – ज्वलनासाठी आवश्यक हवा मिळण्यासाठी.
- भांडे ठेवण्याची जागा – भांडे ठेवून स्वयंपाक करण्यासाठी.
- धूरमार्ग – तयार झालेला धूर पुढे नेण्यासाठी.
- चिमणी/धूरनलिका – धूर बाहेर सोडण्यासाठी.
- राख काढण्याची जागा – जळल्यानंतरची राख काढण्यासाठी.
कार्यपद्धती :
- चुलीच्या इंधन ठेवण्याच्या भागात लाकूड ठेवले जाते.
- इंधन पेटवल्यानंतर ज्वलन सुरू होते.
- ज्वलनासाठी आवश्यक हवा चुलीमध्ये प्रवेश करते.
- तयार झालेली उष्णता भांड्याला मिळते.
- ज्वलनातून तयार झालेला धूर चुलीतील धूरमार्गाने जातो.
- धूर लोखंडी चिमणीद्वारे स्वयंपाकाच्या जागेच्या बाहेर सोडला जातो.
- त्यामुळे स्वयंपाकाच्या जागेत धूर साचण्याचे प्रमाण कमी होते.
निर्धुर चुलीवर चहा बनवायला लाकूड जाळल्यावर त्यातील जळणारी कॅलरीज :
लाकूड = 3500Kcal = 1Kg
चहासाठी घेतलेले लाकूड = 250g
लाकूड = 250÷1000 = 0.25 × 3500
= 0.25 × 3500
= 875 Kcal
- एका चहासाठी जळणारी कॅलरीज : 875 Kcal
- चहासाठी लागणारा वेळ : 15 minutes

