बाजरी चॉकलेट
प्रस्तावना
आजच्या काळात पौष्टिक व आरोग्यदायी अन्नाला जास्त महत्त्व दिले जाते. बाजरी हे पौष्टिक धान्य असून त्यामध्ये फायबर, लोह व खनिजे भरपूर प्रमाणात असतात. बाजरीचा वापर करून तयार केलेले चॉकलेट हे चविष्ट व आरोग्यदायी असते. या प्रोजेक्टमध्ये बाजरीपासून चॉकलेट कसे तयार करायचे ते शिकतो.
उद्देश
- बाजरीपासून आरोग्यदायी चॉकलेट तयार करणे
- पारंपरिक चॉकलेटला पौष्टिक पर्याय बनवणे
- फूड प्रोसेसिंगचे प्राथमिक ज्ञान मिळवणे
- स्वच्छता व मोजमापाचे महत्त्व समजणे
लागणारे साहित्य
- बाजरी पीठ – 100 ग्रॅम
- कोको पावडर – 2 टेबलस्पून
- गूळ पावडर / साखर – 80 ग्रॅम
- तूप / बटर – 2 टेबलस्पून
- दूध – आवश्यकतेनुसार
- वेलची पावडर – चिमूटभर
- साचे (Chocolate mould)
- गॅस / इंडक्शन
- कढई
- चमचा
कृती
बाजरी भाजणे
कढईमध्ये बाजरी पीठ मंद आचेवर सतत हलवत हलक्या तपकिरी रंगाचे होईपर्यंत भाजून घ्यावे.
तूप घालणे
भाजलेल्या बाजरीमध्ये तूप घालून नीट मिसळावे.
गूळ / साखर मिसळणे
आचेवरच गूळ पावडर किंवा साखर घालून वितळेपर्यंत ढवळावे.
कोको पावडर घालणे
मिश्रणात कोको पावडर व वेलची पावडर घालून नीट एकजीव करावे.
दूध घालणे
मिश्रण घट्ट वाटल्यास थोडे थोडे दूध घालून चॉकलेटसारखी सुसंगतता आणावी.
साच्यात ओतणे
तयार मिश्रण गॅस बंद करून चॉकलेटच्या साच्यात ओतावे.
थंड करणे
साचे थंड जागी किंवा फ्रिजमध्ये 20–30 मिनिटे ठेवावेत.
निरीक्षण
- बाजरी भाजल्यामुळे सुगंध छान येतो
- चॉकलेटचा रंग गडद तपकिरी होतो
- चव गोड व किंचित कडू (कोकोमुळे) लागते
- चॉकलेट घट्ट व चविष्ट बनते
निष्कर्ष
या प्रोजेक्टद्वारे बाजरीपासून पौष्टिक, स्वच्छ व चविष्ट चॉकलेट तयार करता येते हे सिद्ध झाले. हे चॉकलेट आरोग्यास फायदेशीर असून लहान मुलांपासून मोठ्यांपर्यंत सर्वांसाठी उपयुक्त आहे.
