डिझेल इंजिन

प्रस्तावना:
डिझेल इंजिन हे अंतर्गत ज्वलन (Internal Combustion) इंजिन आहे. यामध्ये डिझेल इंधनाचा वापर करून उष्णता व दाबाच्या साहाय्याने यांत्रिक ऊर्जा निर्माण केली जाते.

उद्देश:
डिझेलच्या इंधनातील रासायनिक ऊर्जेचे यांत्रिक ऊर्जेत रूपांतर करणे.

कुठे वापरतात:

  • शेतीतील पंपसेट
  • जनरेटर
  • ट्रॅक्टर
  • ट्रक व बस
  • बांधकाम यंत्रे
  • औद्योगिक यंत्रसामग्री

मुख्य भाग:

  1. सिलिंडर
  2. पिस्टन
  3. क्रँकशाफ्ट
  4. कनेक्टिंग रॉड
  5. इनलेट व एक्झॉस्ट व्हॉल्व्ह
  6. इंधन पंप व इंजेक्टर
  7. एअर फिल्टर
  8. फ्लायव्हील

कार्यप्रणाली – 4 स्ट्रोक:

  1. सक्शन: सिलिंडरमध्ये हवा आत घेतली जाते.
  2. कॉम्प्रेशन: हवा जोराने संकुचित होऊन तापते.
  3. पॉवर: गरम संकुचित हवेत डिझेल फवारले जाते व ज्वलन होऊन पिस्टन खाली ढकलले जाते.
  4. एक्झॉस्ट: जळलेले वायू बाहेर सोडले जातात.

देखभाल:
इंजिन ऑईल, डिझेल फिल्टर, एअर फिल्टर आणि कूलिंग सिस्टीम नियमित तपासावी. इंधनाची गळती किंवा असामान्य धूर दिसल्यास इंजिन बंद करून तपासणी करावी.