“पाणी हे जीवनासाठी अत्यावश्यक आहे. मात्र प्रत्येक स्वच्छ दिसणारे पाणी पिण्यासाठी सुरक्षित असेलच असे नाही. पाण्यामध्ये डोळ्यांना न दिसणारे जंतू, रसायने किंवा इतर घातक घटक असू शकतात. त्यामुळे पाण्याची गुणवत्ता जाणून घेण्यासाठी Water Testing म्हणजेच पाणी परीक्षण करणे अत्यंत महत्त्वाचे आहे.”
Water Testing म्हणजे काय?
Water Testing म्हणजे पाण्याची गुणवत्ता तपासण्याची प्रक्रिया. पाणी पिण्यासाठी, घरगुती वापरासाठी, शेतीसाठी किंवा औद्योगिक वापरासाठी योग्य आहे की नाही हे जाणून घेण्यासाठी विविध रासायनिक, भौतिक आणि सूक्ष्मजीवशास्त्रीय चाचण्या केल्या जातात.
पाणी परीक्षण का महत्त्वाचे आहे?
घर, शेती किंवा उद्योगासाठी पाण्याचा योग्य वापर करता येतो
पाण्यातील बॅक्टेरिया आणि इतर सूक्ष्मजीव ओळखता येतात.
पाण्यातील TDS, pH, hardness यांसारखे घटक समजतात.
दूषित पाण्यामुळे होणाऱ्या आजारांचा धोका कमी करता येतो.
पिण्याचे पाणी सुरक्षित आहे की नाही हे ठरवता येते.
Water Testing मध्ये कोणत्या चाचण्या केल्या जातात?
- pH Test – पाणी आम्लीय आहे की क्षारीय हे तपासले जाते.
- TDS Test – पाण्यात विरघळलेल्या एकूण पदार्थांचे प्रमाण तपासले जाते.
EC Test (Electrical Conductivity): पाण्यातील विरघळलेल्या क्षारांमुळे आणि आयन्समुळे पाणी विद्युत प्रवाह किती सहज वाहून नेते हे मोजले जाते. - Bacterial Test: पाण्यात हानिकारक किंवा सूचक सूक्ष्मजीव आहेत का हे तपासण्यासाठी केला जातो. यामध्ये सामान्यतः Total Coliform आणि E. coli सारख्या bacterial indicators ची तपासणी केली जाते. पिण्याच्या पाण्याच्या सुरक्षिततेसाठी ही चाचणी विशेष महत्त्वाची आहे.
पाणी परीक्षण घटक
स्वीकार्य मर्यादा
एकक
pH
6.5 ते 8.5
—
EC (विद्युत चालकता)
साधारण 1500 पेक्षा कमी
µS/cm
TDS (एकूण विरघळलेले घन पदार्थ)
500 पर्यंत
mg/L